TÌNH HÌNH DÂN SỐ VÀ HIỆN TƯỢNG MẤT CÂN BẰNG GIỚI TÍNH KHI SINH TRÊN THẾ GIỚI, VIỆT NAM VÀ TỈNH BẮC GIANG

TÌNH HÌNH DÂN SỐ VÀ HIỆN TƯỢNG MẤT CÂN BẰNG GIỚI TÍNH KHI SINH TRÊN THẾ GIỚI, VIỆT NAM VÀ TỈNH BẮC GIANG

               Hiện nay, toàn bộ dân số trên Trái Đất đang ở mức 7,2 tỉ người. Có 50% dân số của cả thế giới tập trung ở 6 nước, đó là: Trung Quốc 1,4 tỉ người - là quốc gia đông dân nhất thế giới, tiếp đó là Ấn Độ 1,3 tỉ người. Hoa Kỳ, Indonesia, Brazil và Pakistan có tổng cộng dưới 1 tỉ người. Bên cạnh vấn đề dân số tăng nhanh thì vấn đề mất cân bằng giới tính cũng đáng báo động ở các nước Châu Á, ảnh hưởng đến những thế hệ sau này. Hiện Châu Á đang “thiếu hụt” 117 triệu phụ nữ do tình trạng mất cân bằng tỷ số giới tính khi sinh gây ra, một trong những hậu quả của phân biệt giới và ngày càng trở thành một điểm nóng về những hành vi, tập tục gây tổn hại cho trẻ em gái đã tồn tại lâu nay. Nước đứng đầu thế giới về mất cân bằng giới tính khi sinh đó là Trung Quốc, với tỷ lệ 118 bé trai/100 bé gái, trong khi mức trung bình của thế giới là 103 bé trai/107 bé gái.

          Ở Việt Nam, tổng dân số hiện nay đạt trên 90 triệu người, là nước đông dân thứ 14 trên thế giới, thứ 8 Châu Á và thứ 3 khu vực Đông Nam Á. Tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh của Việt Nam tuy xuất hiện muộn nhưng tốc độ gia tăng nhanh hơn, diễn ra ở cả thành thị và nông thôn. Tỷ số giới tính khi sinh (số trẻ nam trên 100 trẻ nữ khi sinh) có hiện tượng tăng bất thường. Đến cuối năm 2014, tỷ số giới tính khi sinh của Việt Nam là 113,8 bé trai/100 bé gái và đang tiếp tục tăng. Bình thường, tỷ số giới tính khi sinh dao động trong khoảng 103- 107. Như vậy, Việt Nam đang bị mất cân bằng giới tính khi sinh cao, hậu quả, nam giới sẽ bị dư thừa so với nữ giới trong cùng một thế hệ, họ có thể phải đối mặt với những khó khăn nghiêm trọng khi tìm kiếm bạn đời; sẽ diễn ra tình trạng trì hoãn hôn nhân trong nam giới hoặc gia tăng tỷ lệ sống độc thân. Một tỷ lệ lớn nam giới độc thân sẽ không thể duy trì gia đình phụ hệ như trước đây. Nếu không có can thiệp hiệu quả để giảm mất cân bằng giới tính khi sinh thì sau 20 năm nữa Việt Nam sẽ có 4,3 triệu thanh niên ít có cơ hội lấy được vợ trong nước. Dù làm tốt can thiệp để giảm mất cân bằng giới tính khi sinh thì con số đó cũng còn tới 2,3 triệu.

          Tại tỉnh Bắc Giang, hiện nay, có trên 1,6 triệu người, là một trong những địa phương có tỷ lệ cao về mất cân bằng giới tính khi sinh ( 117,5 bé trai/100 bé gái). Cụ thể: huyện Lục Nam: 125,82 bé trai/ 100 bé gái; huyện Hiệp Hòa 121,18 bé trai/ 100 bé gái. Cá biệt có một số xã, thị trấn có tỷ lệ rất cao như xã Thượng Lan, xã Minh Đức, huyện Việt Yên có tỷ lệ 155 trai/ 100 gái; Thị trấn Tân Dân, huyện Yên Dũng 231 trai/ 100 gái, xã Đồng Việt, huyện Yên Dũng 177 trai/ 100 gái.

          Nguyên nhân dẫn đến tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh ở Việt Nam, do ba nhóm nguyên nhân chính, đó là:

Nguyên nhân gốc rễ: Tâm lý ưa thích con trai để có người nối dõi tông đường và làm chỗ dựa lúc tuổi già. Việt Nam là một xã hội châu Á, với chế độ gia tộc phụ hệ truyền thống, con theo họ của bố, con trai mới được nối dõi tông đường, mới được vào nơi thờ tự,… đã ăn sâu vào tiềm thức của mỗi cá nhân, các cặp vợ chồng, gia đình và dòng họ.

Nguyên nhân cơ bản: Tình trạng lạm dụng các kỹ thuật siêu âm, nạo phá thai vì mục đích lựa chọn giới tính thai nhi.

Nguyên nhân sâu xa: Chế độ an sinh chưa đảm bảo, đặc biệt là đối với người cao tuổi, dẫn đến tư tưởng coi con trai là chỗ dựa tốt hơn về mặt tài chính; con trai mới là người chăm sóc cha mẹ khi về già.

          Vậy để giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ cần thực hiện những hành vi sau:

          Không chủ động lựa chọn giới tính khi mang thai;

          Tích cực tuyên truyền về tác hại của việc lựa chọn giới tính khi mang thai;

          Thực hiện quy mô gia đình ít con để nuôi dạy cho tốt;

          Thực hành kỹ năng điều chỉnh cách thức tổ chức gia đình, trong đó con gái có thể thực hiện vai trò của con trai (nối dõi tông đường, thờ cúng tổ tiên), thừa kế tài sản…

          Bên cạnh đó, cần có sự vảo cuộc của các tổ chức chính trị, xã hội, đặc biệt là Hội phụ nữ, cần có các biện pháp:

          Tích cực tuyên truyền các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước về Pháp lệnh dân số, Chiến lược quốc gia về Chăm sóc sức khỏe sinh sản, về bình đẳng giới ... tới cán bộ, hội viên phụ nữ và nhân dân. Vận động xây dựng nếp sống văn hóa trong cộng đồng dân cư, các hương ước, quy ước, quy chế của cơ sở và sự cam kết của người dân để ngăn chặn và xóa bỏ quan niệm, tư duy không có lợi cho hành vi sinh sản trái với tự nhiên.

      Tăng cường công tác truyền thông chuyển đổi hành vi trong đó có việc tuyên truyền, vận động, giáo dục, thuyết phục hội viên phụ nữ và người dân thấy được nguy cơ của việc mất cân bằng giới tính khi sinh để mọi người tự giác thực hiện, không tham gia vào quá trình lựa chọn trước sinh; tích cực vận động chuyển đổi cơ cấu ngành nghề, bảo đảm an sinh xã hội...

          Tạo ra những dư luận xã hội mạnh mẽ, phê phán hành vi lựa chọn giới tính thai nhi, đồng thời nêu gương cá nhân, dòng họ, thôn xóm... không vi phạm các quy định về lựa chọn giới tính thai nhi trong nhiều năm kiên tục, nhằm thức tỉnh, giáo dục người dân nhận thấy làm mất cân bằng giới tính khi sinh là đi ngược với trào lưu xã hội hiện nay, ảnh hưởng không tốt đến kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội của đất nước cũng như hạnh phúc, sức khỏe của chính bản thân gia đình họ.  

Ban GĐXH - Hội LHPN tỉnh

Chuyên mục tin: